Ήπειρος: Προβληματισμός για την Παμβώτιδα – Φυτοπλαγκτόν και έντονη δυσοσμία σε παράκτιες περιοχές

Έντονα σημάδια επιβάρυνσης παρουσιάζει για ακόμη ένα καλοκαίρι η λίμνη Παμβώτιδα, καθώς οι υψηλές θερμοκρασίες των τελευταίων ημερών έχουν ευνοήσει την εκδήλωση φαινομένων ευτροφισμού σε αρκετά παράκτια σημεία.

Στην περιοχή του Πάρκου Κατσάρη και κοντά στην πλατεία Μαβίλη, η επιφάνεια της λίμνης εμφανίζει συσσωρεύσεις φυτοπλαγκτού, κυανοβακτηρίων και αφρού, ενώ η έντονη δυσοσμία που αναδύεται σε αρκετά σημεία γίνεται ιδιαίτερα αισθητή σε όσους κινούνται στο παραλίμνιο μέτωπο.

Η εικόνα, σε συνδυασμό με τα απορρίμματα που εξακολουθούν να υπάρχουν σε ορισμένες περιοχές της λίμνης, προκαλεί έντονο προβληματισμό για την κατάσταση του σημαντικότερου φυσικού οικοσυστήματος των Ιωαννίνων.

Οι υψηλές θερμοκρασίες ευνοούν τον ευτροφισμό
Ο ευτροφισμός αποτελεί ένα φαινόμενο που εμφανίζεται όταν στα νερά μιας λίμνης υπάρχουν αυξημένες συγκεντρώσεις θρεπτικών στοιχείων, κυρίως αζώτου και φωσφόρου. Κατά τους θερινούς μήνες, η άνοδος της θερμοκρασίας, η έντονη ηλιοφάνεια και η περιορισμένη ανανέωση των νερών δημιουργούν ιδανικές συνθήκες για την ταχεία ανάπτυξη φυτοπλαγκτού και κυανοβακτηρίων.

Ο αφρός που παρατηρείται σε αρκετά σημεία της επιφάνειας σχετίζεται με την αποσύνθεση αυτών των μικροοργανισμών σε συνδυασμό με το οργανικό φορτίο του νερού, ενώ το φαινόμενο συνοδεύεται συχνά από δυσάρεστες οσμές.
Τα θρεπτικά φορτία που τροφοδοτούν τον ευτροφισμό προέρχονται διαχρονικά από πολλές διαφορετικές πηγές, όπως αστικές απορροές, γεωργικές δραστηριότητες, λιπάσματα και οργανική ύλη που καταλήγει στη λίμνη. Παράλληλα, επιστήμονες επισημαίνουν ότι σημαντικό ρόλο παίζει και το ίζημα του πυθμένα, το οποίο μπορεί να απελευθερώνει φώσφορο ακόμη και όταν περιορίζονται οι εξωτερικές πηγές επιβάρυνσης.

Απαιτούνται ουσιαστικές παρεμβάσεις
Η επανάληψη της ίδιας εικόνας σχεδόν κάθε καλοκαίρι δείχνει ότι το πρόβλημα παραμένει και απαιτεί πιο ολοκληρωμένες λύσεις. Οι καθαρισμοί και οι επιμέρους παρεμβάσεις συμβάλλουν στη βελτίωση της εικόνας, δεν αρκούν όμως για να αντιμετωπιστούν οι αιτίες που προκαλούν τον ευτροφισμό.

Με τον καύσωνα να βρίσκεται προ των πυλών, εκφράζονται φόβοι ότι το φαινόμενο μπορεί να ενταθεί τις επόμενες ημέρες, εφόσον οι υψηλές θερμοκρασίες διατηρηθούν.

Η Παμβώτιδα αποτελεί το σημαντικότερο φυσικό σύμβολο των Ιωαννίνων και έναν από τους βασικούς πόλους έλξης επισκεπτών. Η προστασία του οικοσυστήματός της προϋποθέτει συνεχή παρακολούθηση της ποιότητας των υδάτων, έλεγχο των πηγών ρύπανσης και ένα ολοκληρωμένο σχέδιο διαχείρισης, ώστε οι εικόνες αυτές να μην επαναλαμβάνονται κάθε καλοκαίρι.