Home-made: Μια φοιτήτρια δίνει και πάλι ζωή στην οδό Εμπράρ στο κέντρο της Θεσσαλονίκης (ΦΩΤΟ)

Ένα project μέσα από το οποίο οι χρήστες δύο βιοτεχνικών κτιρίων στην οδό Ερνέστ Εμπράρ, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, αναλαμβάνουν δράση και επανασχεδιάζουν τα κτίρια στα οποία ζουν και εργάζονται, εμπνεύστηκε η φοιτήτρια στο τμήμα Αρχιτεκτόνων του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Κορίνα Βαρβάτου.

Στο πλαίσιο της διπλωματικής της εργασίας αποφάσισε να δημιουργήσει το project “Α Home-Made in Ernest Hébrard”, το οποίο πήρε το όνομά του από το «σπιτικό» που θέλει να δημιουργήσει η ίδια στα δύο βιοτεχνικά κτίρια στην οδό Ερνέστ Εμπράρ. Η βασική πρόταση της 25χρονης φοιτήτριας αφορά την δημιουργία ιδιωτικών κατοικιών στα δύο κτίρια, σε συνδυασμό με κοινόχρηστους χώρους, όπως για παράδειγμα ένα δωμάτιο χαλάρωσης ή μία βιβλιοθήκη. Οι χώροι αυτοί θα συνδυάζονται και με άλλες χρήσεις, όπως το εμπόριο, η αναψυχή κ.α.

Τα δύο βιοτεχνικά κτίρια και η οδός Ερνέστ Εμπράρ

Η Ερνέστ Εμπράρ είναι ένας μικρός δρόμος στο κέντρο της Θεσσαλονίκης. Εκεί, βρίσκονται τα δύο τετραώροφα βιοτεχνικά κτίρια που παλαιότερα στέγαζαν βιοτεχνίες παπουτσιών, ενδυμάτων, ειδών προικός κ.α. Σήμερα, στα κτίρια λειτουργούν κάποια μαγαζάκια λιανικού και χονδρικού εμπορίου, ένα εστιατόριο, λέσχες μοτοσικλετιστών, μία βιοτεχνία γλυκών και μία εσωρούχων, αποθήκες, ενώ υπάρχει και μία κατοικία.
«Η οδός Ερνέστ Εμπράρ είναι το κομμάτι της ανεκπλήρωτης στοάς. Τα δύο βιοτεχνικά κτίρια είχαν σχεδιαστεί να γίνουν στοά, η οποία δεν κατασκευάστηκε ποτέ και πρόκειται για ένα κομμάτι ιδιωτικού οικοπέδου που δεν έχει χτιστεί. Επειδή είναι μεγάλα κτίρια που παλιά στέγαζαν βιοτεχνίες, είχε τσαγκαράδικο, βιοτεχνίες λευκών ειδών και είδη προικός, η αρχιτεκτονική δομή τους είναι τέτοια που μπορεί να στηρίξει μία συλλογική δομή κατοίκησης», εξηγεί η Κορίνα.

«Επέλεξα να επικεντρωθώ σε αυτά τα κτίρια διότι λόγω της οικονομικής κρίσης και με την αποβιομηχανοποίηση πολλές βιοτεχνίες έκλεισαν αφήνοντας πίσω τους ένα τεράστιο οικοδομικό απόθεμα. Αυτά τα κτίρια έχουν μείνει κενά και δημιουργούν χώρους που είναι επικίνδυνοι για τους περαστικούς», προσθέτει.

Η πρόταση Co-housing Communities

Η βασική ιδέα του σχεδίου είναι η δημιουργία μιας δομής συλλογικής κατοίκησης σε ανενεργά βιοτεχνικά κελύφη που βρίσκονται στο κέντρο της πόλης. Οι δομές αυτές είναι γνωστές ως co (llaborative)- housing communities και συναντώνται ευρέως σε χώρες του εξωτερικού. Το βασικό χαρακτηριστικό τους είναι ότι οι ιδιωτικές κατοικίες συνυπάρχουν με εκτενείς κοινόχρηστους χώρους, διαμορφωμένους σύμφωνα με τις ανάγκες της κοινότητας. Η αρχιτεκτονική δομή των βιοτεχνικών κτιρίων προσφέρεται για ένα τύπο κατοίκησης, όπου θα υπερτερούν οι κοινόχρηστοι χώροι, χωρίς ωστόσο να καταπατούν τους ιδιωτικούς.

«Θέλω να προτείνω μία δομή, η οποία θα έχει την κατοικία σαν αρχική χρήση γιατί πιστεύω ότι θα δώσει ένα πιο σταθερό χαρακτήρα στην περιοχή αλλά και την αίσθηση μίας πιο δεμένης γειτονιάς. Η πρόταση επανάχρησης του project είναι η δημιουργία μίας μονάδας συλλογικής κατοίκησης. Το ενδιαφέρον στο project είναι πέρα από την χρήση και ο τρόπος με τον οποίο επιχειρώ να το σχεδιάσω, ο οποίος είναι ο συμμετοχικός σχεδιασμός. Οι πρακτικές αυτές, (σ.σ. συλλογική κατοίκηση και συμμετοχικός σχεδιασμός) εμφανίζονται διστακτικά στην Ελλάδα και περισσότερο στο εξωτερικό. Ωστόσο, είναι δύο πρακτικές που είναι δύσκολο στο να εφαρμοστούν γιατί απαιτούν χρόνο, οργάνωση, προσωπική πρωτοβουλία», αναφέρει η Κορίνα μιλώντας στο Thestival.gr.

Το βασικό είναι η συμμετοχή των ίδιων των ανθρώπων που ζουν, εργάζονται και χρησιμοποιούν τα κτίρια και τον δρόμο. Για το λόγο αυτό, δημιουργήθηκε το HomeMade, το οποίο αποτελεί τον ηλεκτρονικό τρόπο επικοινωνίας και αλληλεπίδρασης του σχεδιαστή και του χρήστη. Μέσα από το HomeMade οι υπάρχοντες ή/και μελλοντικοί χρήστες μπορούν να συμμετέχουν ενεργά στον επανασχεδιασμό, εκφράζοντας τη γνώμη τους, τις διαφωνίες τους και προτείνοντας λύσεις. Έτσι, ο χώρος που θα προκύψει θα είναι φτιαγμένος από τους ίδιους, «κομμένος και ραμμένος» στα μέτρα τους.

Εμπορική χρήση

Απώτερος στόχος του Project είναι να επαναφέρει την εμπορική ζωή που υπήρχε στην οδό Ερνέστ Εμπράρ, καθώς η ευρύτερη περιοχή αποτελούσε στο παρελθόν το εμπορικό και βιοτεχνικό κέντρο της πόλης. Μία ακόμη πρόταση, που αποτελούσε αίτημα των κατοίκων της περιοχής αλλά και των ιδιοκτητών των καταστημάτων, ήταν είναι να γίνουν και νέα καταστήματα, ώστε να αναπτυχθεί περισσότερο η περιοχή και να δοθεί ζωή στα δύο κτίρια της οδού Ερνέστ Εμπράρ που όπως λέει η Κορίνα, υπολειτουργούν.

Η ιδέα προέκυψε όταν η φοιτήτρια Αρχιτεκτονικής πήγε για Erasmus στο εξωτερικό. Όταν είδε ότι οι τιμές ενοικίασης των σπιτιών διαφέρουν από τις αντίστοιχες της Ελλάδας αναγκάστηκε να συγκατοικήσει νοικιάζοντας ένα δωμάτιο, όπου η κουζίνα και το μπάνιο ήταν κοινόχρηστοι χώροι. Στην πορεία συνειδητοποιώντας ότι η συγκατοίκηση της άρεσε, τη χρησιμοποίησε ως πηγή έπμνευσης. «Σκέφτηκα γιατί όλο αυτό να μην μπορεί να σχεδιαστεί εκ νέου και να προσαρμοστεί καλύτερα στις ανάγκες των κατοίκων. Να είναι κάτι συλλογικό αλλά συγχρόνως να μπορούν οι χρήστες να ορίσουν τα όρια μεταξύ του ιδιωτικού και δημόσιου χώρου», τονίζει η Κορίνα.

Δράσεις συμμετοχικού σχεδιασμού

Η Κορίνα διοργάνωσε μία δράση συμμετοχικού σχεδιασμού στις 15 Φεβρουαρίου όπου κλήθηκαν οι κάτοικοι της περιοχής και οι περαστικοί να πουν την γνώμη τους για το τί θα ήθελαν να δημιουργηθεί στην περιοχή αλλά και να καταγράψουν τα προβλήματά τους. «Γνώρισα τους κατοίκους και τους καταστηματάρχες, οι οποίοι αν και αρχικά ήταν επιφυλακτικοί, στη συνέχεια έδειξαν θετική ανταπόκριση για το project», σημειώνει η ίδια.

Τα ζητήματα που αναδείχθηκαν από τις συζητήσεις που είχε με κατοίκους θα αποτελέσουν τις κατευθυντήριες γραμμές του σχεδιασμού για την υποβολή των τελικών προτάσεων του project της, ώστε να εξασφαλίσει την σύμφωνη γνώμη των ανθρώπων που μένουν ή εργάζονται στα δύο κτίρια.

Στην συνέχεια, η 25χρονη φοιτήτρια θα προσπαθήσει να απεικονίσει τις προτάσεις, ώστε να τις παρουσιάσει στους κατοίκους στην επόμενη δράση η οποία έχει προγραμματιστεί για τις 31 Μαΐου. (Δείτε ΕΔΩ). «Θέλω να εξελίξω την ιδέα μου και να είναι κάτι που θα ικανοποιεί τους χρήστες των κτιρίων και ενδεχομένως να προσελκύσει και κόσμο που θα ήθελε να ζήσει σε μία τέτοια συλλογική δομή», αναφέρει χαρακτηριστικά η ίδια.

Info:

Α Home in Ernest Hébrard

http://homemadeinernesthebrard.weebly.com/