Ο Ερντογάν βλέπει πιθανή ένταξη της Αιγύπτου στη Συμφωνία της Μέκκας – Επιμένει για τα F-35

Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε ότι η Αίγυπτος θα μπορούσε να ενταχθεί στο κοινό αμυντικό σύμφωνο που υπέγραψαν πρόσφατα Τουρκία, Σαουδική Αραβία και Πακιστάν, χαρακτηρίζοντας «πιθανή» την ένταξη του Καΐρου.

Σε αποκλειστική συνέντευξή του στο Al Jazeera, που θα μεταδοθεί την Κυριακή το βράδυ από το Al Jazeera Arabic, ο Τούρκος πρόεδρος ανέφερε ότι το Σύμφωνο της Μέκκας προβλέπει κοινή αντίδραση σε περίπτωση εξωτερικής επίθεσης εναντίον οποιουδήποτε από τα συμβαλλόμενα κράτη.

«Αυτή η συμφωνία έστειλε ένα σημαντικό μήνυμα στον κόσμο», δήλωσε ο Ερντογάν, προσθέτοντας ότι η συμμετοχή της Αιγύπτου αποτελεί μία από τις επιλογές για τη μελλοντική επέκταση της συμφωνίας.

Το «Σύμφωνο της Μέκκας» και η συλλογική άμυνα

Η συμφωνία, γνωστή και ως «Σύμφωνο της Μέκκας», υπογράφηκε την περασμένη Παρασκευή στην ιερή πόλη από τον Ερντογάν, τον Σαουδάραβα διάδοχο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν και τον πρωθυπουργό του Πακιστάν, Σεχμπάζ Σαρίφ.

Προβλέπει ότι ένοπλη επίθεση εναντίον οποιουδήποτε από τα τρία κράτη θα θεωρείται επίθεση εναντίον και των τριών, δημιουργώντας έναν μηχανισμό συλλογικής αποτροπής που έχει συγκριθεί από αναλυτές με το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ.

Ωστόσο, αξιωματούχοι στο Ισλαμαμπάντ έχουν προειδοποιήσει ότι η συμφωνία δεν πρέπει να θεωρείται αντίστοιχη του ΝΑΤΟ ούτε ότι στρέφεται εναντίον συγκεκριμένης χώρας.

Στενά του Ορμούζ, Συρία, Γάζα και Λίβανος

Ο Ερντογάν αναφέρθηκε επίσης στις εντάσεις στα Στενά του Ορμούζ και στους πολέμους στη Συρία, τη Γάζα και τον Λίβανο. Υποστήριξε ότι το άνοιγμα των Στενών αποτελεί προτεραιότητα για την Άγκυρα, καθώς «η συνέχιση του κλεισίματός τους δεν εξυπηρετεί τα συμφέροντα κανενός». Παράλληλα, απέδωσε στο Κατάρ σημαντικό ρόλο στις προσπάθειες διαμεσολάβησης για τον τερματισμό των συγκρούσεων στην περιοχή.

Για τη Συρία, δεσμεύθηκε ότι η Τουρκία δεν θα αφήσει τους γείτονές της μόνους απέναντι στην περιφερειακή αναταραχή και ανέφερε ότι σχεδιάζει να επισκεφθεί τη χώρα. Πρόσθεσε ότι οι Κούρδοι της Συρίας «θα έχουν το μερίδιό τους στην ειρήνη και τη σταθερότητα», ενώ η Τουρκία θα συνεχίσει να ενισχύει τους δεσμούς της με τις κουρδικές κοινότητες και να προστατεύει τα δικαιώματά τους στην περιοχή.

Για τη Γάζα, ο Ερντογάν δήλωσε: «Δεν μπορούμε να αφήσουμε τη Γάζα μόνη», υποστηρίζοντας ότι η Τουρκία θα κάνει ό,τι είναι απαραίτητο για να τη στηρίξει. Είπε ακόμη ότι η Χαμάς τηρεί τις δεσμεύσεις της με καλή πίστη, ενώ το Ισραήλ συνεχίζει τον πόλεμο.

Όσον αφορά τον Λίβανο, χαρακτήρισε τις συνεχιζόμενες ισραηλινές επιθέσεις πηγή σοβαρής ανησυχίας για την Άγκυρα. Όπως είπε, έθεσε την ανάγκη τερματισμού του πολέμου στον Λίβανο στον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Τουρκία, υπογραμμίζοντας τον ρόλο της Ουάσιγκτον στον τερματισμό των συγκρούσεων.

Σουδάν, Λιβύη και Ευρωπαϊκή Ένωση

Ο Τούρκος πρόεδρος δήλωσε επίσης ότι η Τουρκία θα συνεχίσει να στηρίζει το Σουδάν, χαρακτηρίζοντας καλές τις σχέσεις του με τον επικεφαλής του Συμβουλίου Κυριαρχίας, Αμπντέλ Φατάχ αλ-Μπουρχάν. Για τη Λιβύη είπε ότι οι σχέσεις με την Άγκυρα παραμένουν σταθερές και ότι η Τουρκία «δεν θα την εγκαταλείψει».

Σε ό,τι αφορά την Ευρωπαϊκή Ένωση, ο Ερντογάν υποστήριξε ότι δεν φαίνεται διατεθειμένη να δεχθεί την Τουρκία ως μέλος. Πρόσθεσε ότι η ένταξη στην ΕΕ δεν αποτελεί πλέον προτεραιότητα για την Άγκυρα και προειδοποίησε ότι η Ευρώπη «θα είναι η χαμένη».

Η υπόσχεση Τραμπ για τα F-35

Ο Ερντογάν δήλωσε ακόμη ότι έχει λάβει υπόσχεση από τον Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με τα μαχητικά F-35 και περιμένει να τηρηθεί.

Η Τουρκία απομακρύνθηκε από το πολυεθνικό πρόγραμμα των F-35 το 2019, μετά την απόκτηση του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400. Η Ουάσιγκτον υποστήριξε ότι οι S-400 θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο την τεχνολογία stealth των F-35.

Κατά τη διάρκεια της συνόδου του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα τον περασμένο μήνα, ο Τραμπ δήλωσε δίπλα στον Ερντογάν ότι η κυβέρνησή του θα άρει τις κυρώσεις CAATSA που επιβλήθηκαν στην Τουρκία τον Δεκέμβριο του 2020 για την αγορά των S-400, προσθέτοντας ότι η επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35 είναι «κάτι που σίγουρα θα εξετάζαμε».

Ωστόσο, οποιαδήποτε πώληση εξακολουθεί να αντιμετωπίζει αντιστάσεις στο αμερικανικό Κογκρέσο, ενώ νόμος του 2020 απαγορεύει στο Πεντάγωνο να μεταβιβάσει F-35 στην Τουρκία όσο η Άγκυρα διατηρεί το ρωσικό πυραυλικό σύστημα S-400.