Μέχρι και ισόβια σε πολύνεκρα τροχαία, ποιες οι ποινές για κινητό, αλκοόλ, ζώνη και κράνος – Τι προβλέπει ο νέος ΚΟΚ

Στη Βουλή των Ελλήνων συζητείται σήμερα ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ), ο οποίος αναμένεται να ψηφιστεί εντός της ημέρας, εφόσον ολοκληρωθούν οι ομιλίες των εγγεγραμμένων βουλευτών. Το νέο νομοσχέδιο φέρνει σημαντικές αλλαγές και αυστηροποιήσεις, με ιδιαίτερη έμφαση στη χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση.

Η χρήση του κινητού τηλεφώνου αποτελεί μια από τις πιο διαδεδομένες, αλλά και επικίνδυνες, συνήθειες των οδηγών. Παρότι έχουν περάσει δεκαετίες από τότε που τα κινητά εντάχθηκαν στην καθημερινότητα — με την πρώτη τους εμφάνιση το 1993 — το νομικό πλαίσιο για την ασφαλή χρήση τους στην οδήγηση χρειάστηκε χρόνια για να διαμορφωθεί και να εφαρμοστεί στην Ελλάδα.

Σύμφωνα με το ισχύον νομικό καθεστώς, η χρήση κινητού κατά την οδήγηση τιμωρείται με πρόστιμο 100 ευρώ και αφαίρεση άδειας και πινακίδων για 60 ημέρες. Ο νέος ΚΟΚ, ωστόσο, ανατρέπει τα δεδομένα με ένα πολύ πιο αυστηρό πλέγμα ποινών.

Αυξάνονται τα πρόστιμα – Βαρύτερες ποινές σε υποτροπή

Με τον νέο ΚΟΚ, το αρχικό πρόστιμο για χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση ανεβαίνει στα 350 ευρώ, ενώ προβλέπεται και αφαίρεση άδειας οδήγησης για 30 ημέρες. Στην πρώτη υποτροπή, το πρόστιμο εκτοξεύεται στα 1.000 ευρώ και η αφαίρεση άδειας διαρκεί 180 ημέρες, ενώ στη δεύτερη υποτροπή επιβάλλεται πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση άδειας για έναν ολόκληρο χρόνο.

Ακόμα πιο σκληρές είναι οι ποινές όταν υπάρχει εμπλοκή σε τροχαίο ατύχημα. Σε αυτές τις περιπτώσεις:

• Στην πρώτη παράβαση επιβάλλεται πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 30 ημέρες,
• Στην πρώτη υποτροπή, 2.000 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 4 έτη,
• Στη δεύτερη υποτροπή, 4.000 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 8 έτη.

Ποινικές διώξεις και έρευνες σε σοβαρά τροχαία

Για περιστατικά που συνδέονται με σοβαρά ατυχήματα, οι διατάξεις του Ποινικού Κώδικα για την επικίνδυνη οδήγηση ενεργοποιούνται άμεσα. Σε περιπτώσεις σοβαρής σωματικής βλάβης ή ζημιών σε κοινωφελείς εγκαταστάσεις, προβλέπεται κάθειρξη έως 10 έτη, ενώ για θανατηφόρα τροχαία η ποινή κυμαίνεται από 10 έως 20 έτη. Σε περίπτωση θανάτου μεγάλου αριθμού ανθρώπων, ο νόμος προβλέπει ισόβια κάθειρξη.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και η πρόβλεψη για τη δυνατότητα άρσης απορρήτου επικοινωνιών, καθώς και πρόσβασης σε δεδομένα θέσης και κίνησης του δράστη, στο πλαίσιο της δικαστικής διερεύνησης.

Ενίσχυση των ελέγχων

Η εφαρμογή των νέων διατάξεων προϋποθέτει αυστηρή και συστηματική αστυνόμευση. Το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη έχει δεσμευτεί ότι αμέσως μετά την ψήφιση του νέου ΚΟΚ θα ξεκινήσουν εντατικοί έλεγχοι από την Τροχαία, προκειμένου να διασφαλιστεί η συμμόρφωση των οδηγών και η αποτελεσματικότητα του νέου νόμου.

Ωστόσο, προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι οι έλεγχοι μέχρι σήμερα συχνά εντείνονται μόνο κατόπιν σοβαρών περιστατικών. Είναι χαρακτηριστικά τα παραδείγματα ελέγχων σε φορτηγά ή σχολικά λεωφορεία που πραγματοποιήθηκαν εκ των υστέρων, μετά από ατυχήματα. Η ανάγκη για συστηματικούς, προληπτικούς ελέγχους είναι επιτακτική.

Ευθύνη πολιτείας και πολιτών

Η αυστηροποίηση του ΚΟΚ δεν αποτελεί πανάκεια. Η συμμόρφωση στους κανόνες οδικής κυκλοφορίας δεν θα πρέπει να εξαρτάται μόνο από την παρουσία της αστυνομίας. Η οδική ασφάλεια είναι υπόθεση όλων — πολιτείας και πολιτών. Είναι απαραίτητο να καλλιεργηθεί μια νέα οδηγική κουλτούρα, όπου ο σεβασμός στους νόμους και η προστασία της ανθρώπινης ζωής θα αποτελούν αυτονόητες προτεραιότητες.

Το φαινόμενο της χρήσης κινητών τηλεφώνων, ειδικά από νεαρούς οδηγούς, έχει λάβει ανησυχητικές διαστάσεις. Η απαγόρευση στα σχολεία ήταν μια σωστή και απαραίτητη αρχή, αλλά απαιτούνται διαρκείς και συντονισμένες προσπάθειες για την αλλαγή νοοτροπίας και συμπεριφοράς στον δρόμο.